Fara beint í efni
Annálsvert
Um AnnálsvertHafa samband
Höfundur og ábyrgðarmaður: Glúmur GylfasonUm vefinn · Ábendingar · Vefsmíði: Codelab
Allar vísur
  1. Annálsvert
  2. 18. öld
  3. 1707
1707
1707

Nýtilegu' ei neinu hent

Hljóðbrot0:00

Lag Yfir kaldan eyðisand

NNýtilegu' ei neinu hentneyðin til þess rekurei var Gísla görmum brenntgrafir kvenþjóð tekur.

Glúmur Gylfason · 1707

Heimildir og samhengi

Desjamýrarannáll, V, 284: ,,Kom sú mikla plága á Ísland, sem kallast stórabóla
...Þessi sótt kom út á Eyrarbakka í fötum íslensks manns, Gísla Bjarnasonar frá Vetleifsholti. ...Tal manna er að fötin hafi verið í kistu og tunnu og að kistan hafi opnuð verið, en tunnan ei. Var haldið að landið mundi eyðst hafa, hefði hún líka opnuð verið, því þegar systir Gísla þvoði fötin, datt hún dauð niður".
Föt Gísla attestatusar (skv. Hvammsannál II, 679) Bjarnasonar og Guðrúnar Markúsdóttur fótalausa (sjá 1629 og 1682) voru send með skipi til Eyrarbakka, en hann lést úr bóluveikinni erlendis - eða í skipi á leiðinni, skv. Einari Laxness, Íslands saga III, 67.

Í Stórubólu, dóu ~18 þúsund manns. Eftir lifðu ~33 þúsund.

Á 90 mínútum dóu fjórir á Staðastað á meðan Árni Magnússon og Páll Vídalín voru þar. (Már Jónsson: Árni Magnússon, ævisaga, 257).

Mannfallið olli því að konur máttu taka grafir 1707 líkt og í svartadauða 1403.
1788 fannst mótefni gegn veikinni, - þar af kemur orðið ,,bólusetning".

Myndir

Einnig frá árinu 1707

  • Í sjötugt skipum fjórum fátt
← 1706Gríska, hebreska, útræði og1707 →Í sjötugt skipum fjórum fátt